FANDOM


Orzeczenie – w składni jest to część zdania, która opisuje czynność podmiotu.

Orzeczenie odpowiada na pytania: „Co robi?”, „Co się z nim/nią dzieje?” oraz „W jakim jest stanie?”

Najczęściej jest wyrażone osobową formą czasownika (jest to wtedy tzw. orzeczenie czasownikowe), np. Jego żona biega codziennie. Po długiej, męczącej podróży doszliśmy do celu wyprawy.

Może być również formą złożoną – przykładem jest tu orzeczenie imienne, np. Ta kobieta jest dyrektorem.

Orzeczenie może być wyrażone formą czasownika niewłaściwego (warto, można, itp.), np. Warto by iść do kina.

Orzeczenie może być wyrażone związkiem frazeologicznym, np. Kupiłam kota w worku.

Między podmiotem a orzeczeniem powinien zachodzić związek zgody. W zdaniach bezpodmiotowych, przy zastosowaniu podmiotu logicznego (np. Przybywa kłopotów., Zostało jeszcze wiele do zrobienia.), orzeczenie przyjmuje postać 3. osoby liczby pojedynczej (zobacz: koniugacja).

Z formalnego punktu widzenia, aby można mówić o istnieniu zdania, konieczna jest w nim obecność orzeczenia. Wypowiedzenia, w których nie ma orzeczenia, ale można je wprowadzić, to równoważniki zdań. Wypowiedzenia nie zawierające orzeczenia, w których nie da się go wprowadzić to zawiadomienia.

  • Orzeczenie czasownikowe – np. Gosia idzie do sklepu.
  • Orzeczenie imienne, składające się z dwóch części: łącznika (wyrażonego osobową formą być, stać się, zostać) oraz orzecznika (wyrażonego jakąś inną częścią mowy np. Tomasz Sikora został mistrzem w biatlonie.)

Zobacz teżEdytuj

Wikipedialogo.png Ten artykuł pochodzi z Wikipedii i jest oparty na licencji Creative Commons.

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki