FANDOM


Pomorzanie 925

Gwary zachodniopomorskie i kaszubszczyzna

Gwary zachodniopomorskieetnolekt, którym posługiwano się przypuszczalnie do końca XVII wieku na Pomorzu Zachodnim i części Pomorza Gdańskiego[1]. Od wschodu gwary zachodniopomorskie sąsiadowały z gwarami kaszubskimi, a od zachodu z połabskimi i były spoiwem pomiędzy nimi (kontinuum dialektalne).

Wraz z kaszubszczyzną gwary zachodniopomorskie tworzyły słowiański etnolekt pomorski traktowany przez uczonych jak odrębny język słowiański – język pomorski[2] lub też jeden z pięciu dużych dialektów języka staropolskiego[3].

O gwarach zachodniopomorskich niewiele wiadomo. Nie sporządzano dokumentów pisanych, nigdy na ich bazie nie powstał język literacki. Etnolekt zachodniopomorski podzielił dokładnie ten sam los co język połabski – na przestrzeni wieków (do ok. 1660 roku), pomorszczyzna zachodnia zmniejszała swój zasięg na rzecz języka dolnosaksońskiego. W związku z tym na miejscu słowiańskich gwar zachodniopomorskich pojawił się nowopowstały język germański – język wschodniodolnoniemiecki. Jednakże gwary zachodniopomorskie w przeciwieństwie do dwóch pozostałych dużych języków, które zastąpione zostały przez wschodniodolnoniemiecki – pruskiego i połabskiego, choć same nie przetrwały, zostawiły po sobie dużo śladów w nowym języku. Germański dialekt zachodniopomorski posiada szeroki wachlarz słowiańskiego słownictwa (pomeranizmów), które zaczerpnął w trakcie asymilacji języka Pomorzan. Można zatem stwierdzić, iż dialekt wschodniodolnoniemiecki jest sukcesorem gwar zachodniopomorskich, choć nie istnieje między nimi realne pokrewieństwo.

Gwary zachodniopomorskie, tak jak kaszubszczyzna, posiadały samogłoskę szwa. Prawdopodobnie nie występowało w nich kaszubienie, gdyż pojawiło się ono w gwarach wschodnich dopiero pod koniec XVI wieku. Poprzez niewielki wpływ innych gwar polskich, gwary zachodniopomorskie były jeszcze bardziej konserwatywne niż kaszubszczyzna, która przez większość swego istnienia koegzystowała wraz z innowacyjną polszczyzną.

Przypisy

Wikipedialogo Ten artykuł pochodzi z Wikipedii i jest oparty na licencji Creative Commons.

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki